Hoe help je een leerling met dyslexie om de lessen te volgen? Welke aanpassingen stel je voor aan een kind dat moeilijkheden ondervindt door een beperking? Om scholen te ondersteunen bij dit soort situaties, telt de Federatie Wallonië-Brussel 48 territoriale polen. Op initiatief van Valérie Glatigny heeft de Regering in eerste lezing een ontwerp goedgekeurd dat hun aanwezigheid in de klassen moet versterken en hun werking moet vereenvoudigen.
De territoriale polen brengen professionals samen die scholen in het gewoon onderwijs (van kleuter- tot secundair onderwijs) helpen bij de begeleiding van leerlingen met specifieke noden. Ze adviseren de leerkrachten en kunnen tussenkomen bij leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. Deze leerlingen genieten dan van “redelijke aanpassingen”.
Concreet kan dit voor een leerling met dyslexie betekenen dat de leerkracht hulp krijgt bij het opstellen van documenten die makkelijker te lezen zijn, of bij het kiezen van een tool voor hardop lezen. Voor een kind dat vanuit het buitengewoon onderwijs instapt in een gewone klas, kan de pool helpen om deze hulpmiddelen te gebruiken en deel te nemen aan de activiteiten samen met de andere leerlingen.
Toch kwam uit de evaluatie van 2025 en uit de gesprekken met de onderwijsactoren een duidelijke verwachting naar voren: meer hulp in de klas en een beter begrip van wat de polen kunnen bieden.
“De polen moeten een steun zijn die leerkrachten en leerlingen dagelijks zien en voelen. Hun expertise moet zich vertalen in concrete hulp, in de klas. Dat is hun bestaansreden”, benadrukt Valérie Glatigny.
Hulp dicht bij de leerlingen
We willen voorrang geven aan de begeleiding van leerlingen. De polen zullen onder meer kunnen tussenkomen wanneer een kind ondanks de aanpassingen van zijn school nog moeilijkheden blijft ondervinden. Ze zullen ook hun begeleiding voortzetten van leerlingen uit het buitengewoon onderwijs die hun volledige schoolloopbaan in het gewoon onderwijs doorlopen.
Leerkrachten zullen eveneens advies en hulpmiddelen blijven krijgen om hun lessen aan te passen aan de noden van de leerlingen. Het doel is hen te helpen oplossingen te vinden die dagelijks werken.
Een duidelijk aanspreekpunt voor elke school
Elke begeleide school zal binnen haar pool over een referentiepersoon beschikken. Wanneer er een probleem opduikt, zal het onderwijsteam dus weten tot wie het zich kan richten.
Als een situatie expertise vereist waarover de pool niet beschikt, zal die ook een beroep kunnen doen op een gespecialiseerde externe dienst. De scholen zullen beter geïnformeerd worden over de hulp die ze kunnen krijgen.
Minder administratieve rompslomp
Het ontwerp voorziet ook een vereenvoudiging van de organisatie van de polen. De akkoorden die hun samenwerking met de scholen regelen, zullen zonder einddatum worden gesloten, waardoor regelmatige verlengingsprocedures worden vermeden. Ze kunnen nog steeds worden gewijzigd of stopgezet, met een opzegtermijn van één schooljaar, zodat de teams zich kunnen organiseren en de opvolging van de leerlingen gewaarborgd blijft.
Deze veranderingen zijn gepland voor het begin van het schooljaar 2027. De tekst, die in eerste lezing werd goedgekeurd, moet nog het voorwerp uitmaken van onderhandelingen en overleg voor hij definitief wordt aangenomen.