Tussen de maatregelen die door de regering van de Federatie Wallonië-Brussel zijn aangekondigd en de verschillende communicaties die door de vakbonden worden verspreid, is het essentieel dat iedereen de tijd neemt om zich te informeren en de maatregelen op een objectieve manier te analyseren.
Gaan de 7e jaren van het kwalificerend onderwijs sluiten?
Er is geen enkele beslissing tot sluiting genomen. Leerlingen die een CESS van het kwalificerend onderwijs hebben (en die dus meerderjarig zijn), en die hun opleiding willen voortzetten, zullen worden uitgenodigd om zich te richten naar het onderwijs voor sociale promotie, IFAPME, EFP, hogescholen, universiteit, enz. Het is juist dat sommige 7e TQ-jaren zullen worden getroffen omdat er slechts heel weinig leerlingen zouden overblijven, maar het traject van de leerlingen zelf zal niet worden aangetast.
Laten we eraan herinneren dat het altijd mogelijk zal zijn om een 7e jaar te volgen indien dat nodig is om een CESS te behalen. Ten slotte blijven de 7e voorbereidende jaren op het hoger onderwijs toegankelijk.
Zullen leerlingen die zijn afgehaakt van school worden uitgesloten?
Nee. Alleen meerderjarige schoolverlaters (dat wil zeggen, die de school hebben verlaten) sinds minstens een jaar, en die zich opnieuw willen inschrijven in het 3e of 4e secundair (dus met leerlingen van 15 jaar), zullen worden doorverwezen naar het onderwijs voor sociale promotie. Dit maakt het mogelijk om hen een aangepaste pedagogische begeleiding te bieden, op maat gemaakt voor jonge volwassenen. Deze maatregel moet ook de leerkrachten helpen om minder heterogene klassen te beheren.
Zullen leerlingen van het kwalificerend onderwijs beperkt worden in hun keuze en toegang tot het hoger onderwijs?
Nee. Een leerling van het kwalificerend onderwijs die zijn CESS heeft behaald, kan zijn traject zonder beperking voortzetten, ook in het hoger onderwijs (hogeschool, universiteit,…).
Zullen de omkaderingsmiddelen in het onderwijs worden verminderd, wat zal bijdragen tot grotere klasgroepen? Zullen de middelen in het kwalificerend onderwijs zwaar worden afgeslankt?
Er is beslist tot een daling van 3% van de financiering voor het kwalificerend onderwijs. Het is aan de instellingen om te beslissen voor welke opdrachten de financiering zal worden verminderd.
Laten we eraan herinneren dat er 5.400 opties bestaan in het kwalificerend onderwijs, waarvan 2.700 met minder dan 10 leerlingen en, daarvan, 1.300 met een identiek aanbod op minder dan 10 km.
Zullen opties met te weinig leerlingen worden afgeschaft?
De aanpassing van het optieaanbod aan de behoeften van de leerlingen in verband met hun toekomstige socio-professionele integratie is een maatregel die tijdens de vorige legislatuur werd beslist. Het is niet de bedoeling om deze regeling te versterken.
Zullen leerlingen in het 3e secundair moeten kiezen tussen de doorstroomrichting en de kwalificerende richting die geen toegang geeft tot het hoger onderwijs?
Nee, de Minister heeft geenszins de intentie om de toegang van leerlingen uit het kwalificerend onderwijs tot het hoger onderwijs te beperken.
Zullen de 7e beroepsjaren van het kwalificerend onderwijs niet meer toegankelijk zijn zodra het CESS en het kwalificatiecertificaat (CQ) behaald zijn?
Enkel jongeren die al een CESS en een CQ hebben en een andere opleiding willen, zijn betrokken. Zij zullen worden uitgenodigd om zich te richten naar het onderwijs voor sociale promotie, IFAPME, EFP, hogescholen, universiteit, enz., namelijk voorzieningen die gelijkwaardige opleidingen en kwalificaties bieden, aangepast aan hun leeftijd en behoeften, en die het mogelijk maken een CESS te behalen. Deze oriëntatie past in de engagementen van het Pact, dat beter wil inspelen op de behoeften van de leerlingen door iedereen te richten naar het meest geschikte opleidingstraject (“wie doet wat voor wie?”).
Zullen benoemde leerkrachten hun benoeming verliezen?
Nee. Benoemde leerkrachten blijven natuurlijk benoemd.
Zal het pensioen van de leerkrachten dalen?
De pensioenregeling valt onder de federale bevoegdheid. De onderhandelingen voor een nieuw meerderheidsakkoord zijn lopende.
Zullen de middelen voor de renovatie van schoolgebouwen worden verminderd?
Nee, de middelen voor de renovatie van schoolgebouwen nemen toe. Een deel van de indexering van de fondsen die aan schoolgebouwen worden toegekend, werd echter geschrapt op voorstel van de Minister-President van de Federatie Wallonië-Brussel, die bevoegd is voor schoolgebouwen.
Zullen de regelingen voor loopbaaneindes (DPPR) verdwijnen?
Niet alleen bestaat er geen enkele tekst hierover, het wordt zelfs niet aangehaald in de DPC. De regelingen voor het einde van de loopbaan zullen echter worden herzien om oudere leerkrachten te ontlasten en hun andere opdrachten te geven, zoals de begeleiding van jonge leerkrachten die aan hun loopbaan beginnen. Het doel is om te trachten “senioren” langer in het beroep te houden, terwijl het onderwijssysteem van hun expertise kan profiteren.
Zal de “ziektepot” worden afgeschaft?
Het programmadecreet bevat hierover geen enkele maatregel.
Is het waar dat er geen sociaal overleg is?
Het sociaal overleg is permanent, zowel met de vakbondsorganisaties als met de federaties van inrichtende machten en de ouderverenigingen. De maatregelen met betrekking tot de begroting 2025 werden wel degelijk overlegd met de sector, en de hervorming van de loopbaan van leerkrachten zal dat ook zijn. Maar de vraag is: “wat verstaat men onder overleg”? “Overleggen” betekent niet dat men altijd over alles akkoord gaat.
Is het lerarenstatuut bestemd om te verdwijnen?
Het is bestemd om te evolueren, aangezien het niet langer voldoende aantrekkelijk lijkt voor jonge leerkrachten. Ter herinnering: het lerarentekort treft onze instellingen zwaar, één op drie jonge leerkrachten verlaat het onderwijs binnen de vijf jaar, en elk jaar verlaten sommige leerkrachten het beroep terwijl ze op weg waren naar een benoeming. Dit is ook een aanwijzing dat er moet worden gewerkt aan het herstel van het imago van de leerkracht en het respect dat aan deze centrale functie in onze samenleving verschuldigd is.
Zullen jonge leerkrachten meer moeten werken en zal hun pensioen met 600 € worden verlaagd? Zullen benoemde leerkrachten 300 €/maand pensioen verliezen?
Het doel is het behoud van de rechten van jonge leerkrachten dankzij een tweede pensioenpijler. Voor leerkrachten die een masterdiploma hebben behaald (schaal 501), zal hun inderdaad worden gevraagd bijkomende taken uit te voeren, die op dit moment nog niet zijn bepaald, om hun expertise binnen hun instelling te valoriseren (bijvoorbeeld: strijd tegen schoolverzuim, of strijd tegen pesten).