Het Europees Parlement heeft een sterk politiek signaal gestuurd naar de Europese Commissie: geen EU-Mercosur-akkoord kan worden aanvaard zonder echte garanties op reciprociteit.
De specifieke vrijwaringsclausule voor de landbouw, aangekondigd door de Europese Commissie in het kader van het EU-Mercosur-akkoord, maakt geen integraal onderdeel uit van het akkoord en verbindt de Mercosur-landen op geen enkele manier. Ze staat enkel in een eenzijdige verklaring van de Europese Commissie, aangenomen door het college van commissarissen op 3 september 2025, bij de goedkeuring van het akkoord.
In die verklaring gaf de Commissie aan een ontwerp van verordening te willen voorleggen. Dat werd zonder amendement goedgekeurd door de Raad. Na een mislukte poging om het via een spoedprocedure erdoor te forceren, werd de tekst daarentegen wel geamendeerd door de Commissie internationale handel (INTA) van het Europees Parlement op 8 december.
“Ik ben bijzonder verheugd dat mijn amendement, dat het essentiële principe van reciprociteit invoert, zowel voor eindproducten als voor productiemethodes, werd goedgekeurd in de INTA-commissie en is opgenomen in het uiteindelijke compromis. Vrijwaringsclausules en spiegelclausules zijn complementair: je kan je niet beperken tot het beschermen van de markt op basis van volumes en prijzen zonder onze landbouwers te beschermen tegen oneerlijke concurrentie. De rest is rookgordijnen”, reageerde Benoît Cassart, Europees parlementslid (MR/Renew Europe).
De Europese parlementsleden hadden geen inspraak in de eigenlijke inhoud van het EU-Mercosur-akkoord, aangezien handelsbeleid een exclusieve bevoegdheid van de Europese Commissie is. “Het Europees Parlement kan alleen “ja” of “nee” zeggen tegen het akkoord. Toen de instelling die de Europese volkeren vertegenwoordigt de kans kreeg om zich uit te spreken, met name over de vrijwaringsclausules, heeft ze duidelijk de urgentie bevestigd om reciprociteit en spiegelclausules in het EU-Mercosur-akkoord te integreren”, benadrukte Benoît Cassart.
Vanaf nu gaat het proces de trialoogfase in, dat is de laatste onderhandeling tussen de Commissie, de Raad en het Parlement. “We vrezen dat de verwijzing naar reciprociteit tijdens de trialoog zal verdwijnen. Dat zou een echte klap in het gezicht zijn voor het Parlement en, via het Parlement, voor de burgers, de consumenten, de landbouwers en de klimaatactivisten”, protesteert Benoît Cassart.