De Waalse Regering heeft een hervorming van het systeem van dienstencheques goedgekeurd. Het doel is een systeem dat belangrijk is voor de werkgelegenheid en de gebruikers duurzaam te behouden, en tegelijk de kwaliteit van de tewerkstelling, de opleiding, de bescherming van de werkneemsters, de transparantie voor de gebruikers, de leefbaarheid van de ondernemingen en de efficiëntie van de controles te verbeteren.
Dienstencheques spelen een belangrijke rol in Wallonië: ze bevorderen de tewerkstelling van laaggeschoolde personen, bieden een alternatief voor zwartwerk en vergemakkelijken de combinatie van privé- en beroepsleven van de gebruikers. Deze sociale en economische rol van het systeem staat al verschillende maanden centraal in de verdedigde lijn.
„Dienstencheques zijn belangrijk voor de werkgelegenheid, voor de werkneemsters in de sector en voor talrijke gebruikers. Maar het systeem moet evolueren als we het willen behouden. We willen de kwaliteit van de tewerkstelling en de opleiding verbeteren, de gebruikers beter beschermen en efficiënter optreden tegen misbruiken. Niets doen is geen optie“, benadrukt Pierre-Yves Jeholet.
Beter opleiden en de kwaliteit van de tewerkstelling verbeteren
De eerste pijler van de hervorming is gericht op het verbeteren van de kwaliteit van de tewerkstelling en de aantrekkelijkheid van het beroep van huishoudhulp, een essentieel maar veeleisend beroep.
De hervorming wil ook de toegang tot opleiding versterken en deze beter afstemmen op de realiteit van het beroep. Het gaat erom nuttige dagelijkse vaardigheden te ontwikkelen, de werkneemsters beter te begeleiden in hun loopbaan en, voor wie dat wenst, meer doorgroeimogelijkheden te bieden.
Transparantere kosten en efficiëntere controles
De hervorming voorziet ook een betere omkadering van de bijkomende kosten die aan de gebruikers kunnen worden aangerekend, in het verlengde van de reeds ingevoerde regionale vergelijker. Deze vergelijker laat gebruikers toe de kosten van erkende ondernemingen te kennen en te vergelijken.
Deze kosten zullen gekoppeld moeten zijn aan een concrete meerwaarde: een voordeel voor de werkneemster of een verbetering van de dienstverlening aan de gebruiker. De gebruiker moet weten wat hij betaalt en wat hij daarvoor terugkrijgt. Abonnementsformules worden eveneens verboden om meer transparantie te garanderen.
Het controle- en sanctiestelsel zal tegelijk worden versterkt om efficiënter op te treden tegen fraude en misbruik. De terugvordering van onterecht uitbetaalde bedragen zal worden verbeterd.
„Overheidsgeld moet correct worden gebruikt. Er is geen plaats voor fraudeurs en cowboys in een systeem dat grotendeels door de gemeenschap wordt gefinancierd. Wie misbruik maakt van het systeem moet worden gesanctioneerd, zonder het leven van de correct werkende ondernemingen te bemoeilijken“, voegt Pierre-Yves Jeholet toe.
Digitaliseren zonder uit te sluiten
De hervorming zet ook de digitalisering van de dienstencheques voort om de werking van het systeem te vereenvoudigen en te moderniseren. Er blijven echter alternatieve oplossingen bestaan voor mensen die moeite hebben met digitale hulpmiddelen, met name ouderen of mensen die met de digitale kloof worden geconfronteerd.
Het systeem duurzaam behouden
Wallonië zal het grootste deel van de kostprijs van de dienstencheque blijven financieren. Op 1e januari 2027 stijgt de prijs van de dienstencheque van 10,60 naar 11,20 euro, terwijl de gemeenschap bijna twee derde van de reële kostprijs van een gepresteerd uur blijft dragen. Momenteel betaalt de gebruiker 10,60 euro voor een geraamde reële kostprijs van 30,95 euro, waarvan 20,35 euro door het Gewest wordt gedragen.
Ook het indexeringsmechanisme wordt aangepast. Bij de eerste overschrijding van de spilindex in de loop van het jaar wordt de indexering van 60 cent doorgerekend in de prijs die de gebruiker betaalt, vanaf de volgende 1e januari. Bij een tweede overschrijding van de spilindex in hetzelfde jaar zal het Gewest opnieuw tussenkomen: zijn aandeel wordt met 2% geïndexeerd, terwijl 20 bijkomende cent wordt doorgerekend in de prijs die de gebruiker betaalt.
In de huidige budgettaire context wordt ook een einde gemaakt aan de fiscale aftrekbaarheid van dienstencheques. Wallonië kon niet de enige Regio blijven die dit fiscale voordeel behoudt, terwijl het de financiering van het systeem op lange termijn moet waarborgen.
Ondanks deze veranderingen blijft de prijs van de dienstencheque in Wallonië op 1e januari 2027 lager dan de tarieven in de andere Gewesten.
„We vragen een inspanning van de gebruikers, maar de gemeenschap zal het grootste deel van de kost blijven dragen. We moeten het juiste evenwicht vinden: een toegankelijke dienstverlening behouden, de banen beschermen en het systeem op lange termijn houdbaar maken“, besluit Pierre-Yves Jeholet.