De Regering van de Federatie Wallonië-Brussel heeft vandaag de contouren goedgekeurd van de hervorming van het lokale medialandschap, voorgesteld door de Minister van Media, Jacqueline Galant. Geleid door doelstellingen van pluralisme, budgettaire rationalisering en efficiëntie van de openbare dienst, zijn de hervormingswerkzaamheden reeds in 2024 gestart met een rondgang langs alle lokale media. Daarna volgden 8 werkgroepen, in plenaire zittingen of technische kleine groepen. In mei 2025 werd een kadernota voorgelegd aan de sector en vervolgens verrijkt dankzij de bijdragen van verschillende lokale media. « Na maanden overleg met alle actoren van de sector wilde ik mijn hervormingsproject aan de Regering voorleggen zodat zij zich kon uitspreken. Dat is gebeurd en daar ben ik verheugd over. Het project is doorheen de uitwisselingen geëvolueerd om rekening te houden met de realiteit en de voorstellen van het terrein. Deze beslissing van de Regering is een eerste stap naar een ambitieuze hervorming bedoeld om de sector te consolideren en zijn duurzaamheid te verzekeren » verklaart Jacqueline Galant, Minister van Media.
Een noodzakelijke, evenwichtige hervorming, ver van de karikaturen
De Regering erkent het belang van de rol die lokale media spelen in het aanbieden van kwalitatieve lokale informatie. Door toegankelijke informatie te verspreiden die verankerd is in de lokale realiteit, stellen ze burgers in staat om de kwesties die hen rechtstreeks raken beter te begrijpen.
Doorheen de jaren is het landschap van de lokale media echter versnipperd geraakt, wat leidde tot een verspreiding van middelen, een gebrek aan coördinatie en leesbaarheid, en een verzwakking van bepaalde actoren. In een mediacontext die voortdurend evolueert en een budgettair krappe context, was de status quo niet langer houdbaar. Deze hervorming is noodzakelijk om een einde te maken aan onevenwichten die structureel geworden zijn en om een belangrijke, maar momenteel worstelende sector toe te laten zich te reorganiseren op solidere, efficiëntere en beter gecoördineerde grondslagen, zonder de lokale informatie te schaden.
De grote krachtlijnen van de hervorming goedgekeurd door de Regering
- Creatie van verenigde « Media Polen »
De Regering heeft de creatie van zes geografische Media Polen goedgekeurd (Namen, Henegouwen, Luik, Luxemburg, Waals-Brabant en Brussel). In elke Pool zal slechts één lokaal medium erkend kunnen worden, behalve in de Waalse Polen waarvan de bevolking meer dan één miljoen inwoners telt, waar twee media kunnen samengaan. Dit onderscheid steunt op de bevolkingscijfers van 1 januari 2025, die aantonen dat de Provincie Luik (1.122.028 inwoners) en de Provincie Henegouwen (1.363.972 inwoners) meer dan het dubbele van de bevolking van de andere provincies tellen, Brussel niet meegerekend.
Deze reorganisatie zal uiterlijk op 1 januari 2031 van kracht worden, bij het verstrijken van de huidige overeenkomsten. De Federatie Wallonië-Brussel zal niet kunnen tussenkomen in de praktische uitvoering van de integraties of juridische samenwerkingen tussen lokale media, aangezien deze privaatrechtelijke verenigingen blijven.
De media polen zijn bedoeld om alle lokale publieke of private actoren te verwelkomen die actief zijn in de media- en audiovisuele sector en die van dichtbij of van ver willen samenwerken (persgroepen, bedrijven, vzw's, universiteiten,…).
- Financiële ondersteuning van vrijwillige samenwerkingen en integraties
Om lokale media te ondersteunen die een juridische integratie of samenwerking aangaan, terwijl ze eventueel lokale antennes behouden binnen één enkele structuur, wordt een financiële begeleiding voorzien tussen 2026 en 2029. Elke nieuwe juridische structuur die meerdere lokale media groepeert, kan een eenmalige subsidie van 1,2 miljoen euro ontvangen.
Bovendien zal de Regering synergieën ondersteunen tussen de RTBF en de lokale media binnen de Media Polen. Deze samenwerkingen moeten gericht zijn op een bundeling en rationalisering van volledige afdelingen, zoals productie, realisatie of techniek.
Dit bedrag van 1,2 miljoen euro zal gefinancierd worden op een reeds bestaande begrotingslijn, dus zonder extra impact op het budget.
- Samenwerkingen met de RTBF vergemakkelijken
De gesprekken rond het addendum bij het beheerscontract van de RTBF hebben het mogelijk gemaakt de samenwerking tussen de RTBF en de lokale media te herlanceren, terwijl deze laatste wat meer ademruimte krijgen:
- Gratis toegang tot de opleidingen van de RTBF Academy voor de leden van de lokale media;
- De afschaffing van het portaal « Vivre ici », in afwachting van interessantere redactionele samenwerkingen voor iedereen;
- De afschaffing van de kosten verbonden aan de aanwezigheid op het Auvio-platform voor de lokale media.
Dit werk zal verder ondersteund worden door de Minister en de Regering, maar zonder de uitwisselingen te forceren. De wil van de Regering is om uiteindelijk uit te komen op 6 geconsolideerde Media Polen die lokale media, gedecentraliseerde RTBF-antennes of andere relevante actoren omvatten.
- Geoptimaliseerd en aangescherpt bestuur
De hervorming beoogt ook het bestuur van de lokale media te versterken. De lokale media zullen moeten rekenen op Raden van Bestuur die vanaf nu in gelijke delen samengesteld zijn uit publieke mandatarissen en vertegenwoordigers van de privésector, en die maximaal 12 bestuurders zullen tellen.
- Administratieve vereenvoudiging
De administratieve verplichtingen die op de lokale media wegen zullen sterk verminderd worden, zodat ze zich volledig kunnen wijden aan hun kernactiviteit. Op vraag van de lokale media zullen bepaalde verplichtingen met betrekking tot bepaalde opdrachten dus vereenvoudigd of zelfs afgeschaft worden. Een lange reeks verplichtingen werd al vastgelegd, maar de technische besprekingen zullen plaatsvinden binnen een Werkgroep tussen de lokale media, de administratie, de Hoge Raad voor de Audiovisuele Sector en het Kabinet van de Minister van Media.
- Objectivering van de financiering
In 2023 vertegenwoordigden de overheidssteun aan de lokale media meer dan 36 miljoen euro, op een totaal van bijna 50 miljoen euro aan inkomsten.
Momenteel bedraagt de werkingssubsidie van de Federatie Wallonië-Brussel 10,449 miljoen euro. De Regering voorziet dat deze vanaf 2026 beperkt zal worden tot 10 miljoen euro per jaar, en dit tot 31 december 2030, om de sector een stabiele financiële zichtbaarheid te bieden tijdens de overgangsperiode.
Daarnaast neemt de Regering akte van het feit dat de aan de lokale media toegekende APE-bedragen geobjectiveerd en, indien nodig, opnieuw in evenwicht gebracht zullen worden.
- Behoud van het Netwerk van Lokale Media
De Regering zal het netwerk van lokale media verder erkennen om beperkte coördinatietaken uit te voeren. De financiering ervan wordt echter gehalveerd (van 136.000 euro naar 70.000 euro per jaar).
« Ik onderstreep de geest van overleg waarin Minister Galant zich van het begin af aan geplaatst heeft. Vandaag hebben we, met de goedkeuring van deze oriëntatienota, de lijn getrokken voor een hervorming die uiterlijk in 2031 vorm zal krijgen. Een evenwichtige hervorming die bij het opstellen van de wetteksten in het najaar nog het voorwerp zal zijn van overleg » zegt Minister-President Elisabeth Degryse.
« We hebben de afgelopen maanden alles gehoord over dit hervormingsproject. Maar de feiten zijn dat het de duurzaamheid van het lokale informatielandschap mogelijk maakt. Ik dank de actoren van de sector die zich ingezet hebben en die het hervormingsproject hebben doen evolueren. Ik zal niet vooruitgaan zonder hen » besluit Jacqueline Galant.