Minister David Clarinval verwelkomt de stemming van het Europees Parlement over het voorlopige akkoord betreffende het Omnibuspakket, dat de Europese duurzaamheidsregels voor Europese bedrijven wil herzien en vereenvoudigen, met name de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) en de Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CS3D / CSDDD). Dit initiatief heeft als doel de rapporterings- en zorgvuldigheidsverplichtingen te stroomlijnen, zonder afstand te doen van de klimaat- en sociale ambities van de Europese Unie. Door de overmatige administratieve lasten te verminderen, de betrokken bedrijven gericht aan te wijzen en de economische actoren de tijd en middelen te geven om zich aan te passen, blijft het Europese industriële concurrentievermogen behouden en worden de hoge normen inzake verantwoordelijkheid gehandhaafd.
De CSRD en de CS3D behoorden tot de vereenvoudigingsprioriteiten, na de “reality checks” van de Europese Commissie en de aanbevelingen van het Draghi-rapport, dat de noodzaak benadrukt om de complexiteit en de kosten van de rapportering te verminderen, met name gezien de internationale concurrentie, in het bijzonder met de Verenigde Staten en China.
De eerste verplichtingen die in 2024 door de grootste Europese bedrijven werden ingevoerd, hebben een aanzienlijke administratieve en financiële last aan het licht gebracht, waardoor de uitbreiding van deze vereisten naar middelgrote bedrijven moeilijk haalbaar werd. In België werd deze vaststelling ruim gedeeld door de economische actoren, waaronder de Federatie van Belgische Ondernemingen. De Europese Commissie erkende zelf dat het vermogen van de Unie om haar waarden te verdedigen ook afhangt van het concurrentievermogen en de veerkracht van haar economie.
David Clarinval, minister van Economie: „Ik verwelkom het Omnibus-initiatief volledig. Het akkoord dat deze week werd bereikt, maakt het mogelijk om de reglementaire verplichtingen te vereenvoudigen, de toepassingsdrempels aan te passen om de vereisten te concentreren op de grootste economische actoren en bedrijven tijd te geven om zich te organiseren, zonder afstand te doen van de Europese ambitie. Laten we vermijden om economie en klimaat tegenover elkaar te plaatsen. De groene transitie zal niet gebeuren zonder de bedrijven, het is dankzij hen dat we de klimaatsituatie in ons land en in de wereld zullen kunnen verbeteren. We moeten daarom de bedrijven begeleiden en niet straffen met normen die soms onhaalbaar zijn. We werken hand in hand met onze bedrijven om te garanderen dat deze ecologische transitie op een realistische, duurzame en competitieve manier verloopt.
Het is een verstandige en evenwichtige beslissing voor het concurrentievermogen van onze economie en de duurzaamheid.“
Een gerichte en proportionele vereenvoudiging
Het definitieve akkoord bevestigt een vermindering van het toepassingsgebied met ongeveer 80%, waarbij onder meer bedrijven tot 1.000 werknemers en genoteerde kmo's worden uitgesloten. De andere bedrijven zullen gebruik kunnen maken van een vrijwillige norm voor duurzaamheidsrapportering, die beter is aangepast aan hun economische realiteit. Deze geharmoniseerde vrijwillige duurzaamheidsrapportering zal een zeer nuttig strategisch instrument zijn voor bedrijven.
De CS3D legt grote bedrijven een wettelijke zorgvuldigheidsplicht op om negatieve effecten op mensenrechten en milieu doorheen hun activiteitsketens te voorkomen, te beperken en te herstellen.
Het Europese akkoord verhoogt de toepassingsdrempel aanzienlijk tot 5.000 werknemers en 1,5 miljard euro jaarlijkse netto-omzet, ook voor bedrijven die niet in de Europese Unie zijn gevestigd maar actief zijn op de Europese markt, om een echt level playing field te waarborgen. De risicogebaseerde aanpak blijft behouden en de sancties bij niet-naleving kunnen tot 3% van de wereldwijde omzet bedragen. In tegenstelling tot de vorige versie voorziet de richtlijn niet langer in een geharmoniseerd Europees stelsel van burgerlijke aansprakelijkheid.
Volgende stappen
De richtlijn over de zorgvuldigheidsplicht zal tegen juli 2028 in Belgisch recht moeten worden omgezet. De nieuwe verplichtingen inzake duurzaamheidsrapportering (CSRD) zullen op hun beurt tegen januari 2027 moeten worden omgezet.