De Europese Commissie heeft besloten het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) te versnipperen, het budget ervan met 20% te verlagen (terwijl het totale communautaire budget is gestegen) en het te integreren in één enkel fonds. Het GLB zal dus verdwijnen in één fonds samen met het cohesiebeleid, visserij, grensbeheer, migratie, binnenlandse veiligheid en het sociaal beleid. Voor het GLB wordt een budget van 302 miljard euro voorgesteld, waaraan op vrijwillige basis fondsen zouden kunnen worden toegevoegd die door de lidstaten worden besloten.
Deze woensdag 16 juli trokken de Europese landbouwsyndicaten de straat op om te protesteren tegen dit project. Een betoging die begon voor het Europees Parlement in Brussel en zich richtte naar de Europese Commissie.
“Het plan van de Europese Commissie zal leiden tot een renationalisering van het GLB en een verlies aan Europese eenheid. Als we bedenken dat we ons in een eenheidsmarkt bevinden, is dit zelfmoord, want de Europese landbouwers zullen met elkaar concurreren, terwijl ze al deel uitmaken van een zeer competitieve wereldmarkt. Wat wil de Europese Commissie eigenlijk? Het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid doden?” vroeg Benoît Cassart, landbouwer en Europees parlementslid voor de MR (Renew), die aan de betoging deelnam.
Op 18 juli 2024, in het Europees Parlement in Straatsburg, sprak Ursula von der Leyen om het vertrouwen van de Europarlementsleden te vragen voor een tweede mandaat aan het hoofd van de EU-uitvoerende macht. Bij die gelegenheid had zij zich ertoe verbonden een billijk inkomen voor de Europese landbouwers te garanderen: “onze landbouwers en landbouwsters vormen onze landschappen. Zij vormen het gezicht van Europa. Zij maken deel uit van onze cultuur. Zij garanderen onze voedselzekerheid”, verklaarde de voorzitter van de Commissie precies een jaar geleden. Het GLB opslorpen in een megafonds, samengevoegd onder de benaming “Fonds voor nationaal en regionaal partnerschap en plannen”, lijkt helemaal niet in de richting van meer strategische autonomie op het gebied van voeding te gaan. “Ursula Von der Leyen bewijst hiermee dat ze niets geeft om de landbouwsector”, benadrukte Europees parlementslid Benoît Cassart.
En hij voegt eraan toe: “de Europese Unie is momenteel de grootste exporteur van landbouwproducten in de wereld. Zij bekleedt die positie dankzij het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid en de gediversifieerde productie van haar lidstaten. Het GLB verzwakken door het te renationaliseren en het budget ervan te verminderen, is een geschenk aan de vijanden van de Europese Unie, want we zullen minder bij ons produceren en meer voedsel invoeren.”
In een context van budgetvermindering voor de landbouw heeft Benoît Cassart Commissaris Hansen geïnterpelleerd in de Landbouwcommissie van het Europees Parlement over de mogelijkheid van een grotere marktbescherming door middel van een Europese voorkeur en de invoeging van reciprociteitsclausules in vrijhandelsakkoorden.
Het budget van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid werd de afgelopen jaren al zwaar getroffen door een daling van de investeringen, vooral door de inflatie. En toch staat de landbouwsector vandaag op een kruispunt. Gevangen tussen klimaatverplichtingen, economische beperkingen, maatschappelijke kritiek en verstoringen van de mondiale concurrentie. “Ursula Von der Leyen moet haar plannen herzien, luisteren naar de landbouwsector en het Europees Parlement om een sterk en ambitieus GLB voor te stellen”, besloot Benoît Cassart.