De Waalse Regering heeft in tweede lezing het voorontwerp van decreet goedgekeurd houdende instemming met het Brede Economische en Handelsakkoord (CETA) tussen Canada en de Europese Unie, voor de aangelegenheden die onder het Waalse Gewest vallen. Deze tweede lezing komt op een bijzonder gunstig moment, nu de minister-president zich vanaf zondag klaarmaakt voor een missie naar Canada. Deze context maakt het mogelijk om de Waalse beslissing te plaatsen in een internationale dynamiek, wat de draagwijdte van de bilaterale uitwisselingen en de samenwerking tussen Wallonië en Canada versterkt.
Een versterkt akkoord waarvan het kader sinds 2016 is geëvolueerd
Sinds de ondertekening van het CETA in 2016 zijn verschillende bezorgdheden die door België en Wallonië werden geuit, grondig onderzocht op Europees niveau. Doorheen de jaren is het akkoord geëvolueerd, verduidelijkt en versterkt, waardoor de ratificatie vandaag kan worden aangepakt binnen een duidelijker en evenwichtiger kader.
Het mechanisme voor de beslechting van investeringsgeschillen heeft aanzienlijke verbeteringen ondergaan: versterking van het beroepsmechanisme, transparantie van de procedures en vereenvoudigde toegang voor kleine en middelgrote ondernemingen. Deze verbeteringen hebben het ICS versterkt en in evenwicht gebracht: het mechanisme waarborgt de bescherming van investeringen, terwijl het recht van staten om wetgeving uit te vaardigen ter verdediging van het algemeen belang, met name op het vlak van gezondheid, milieu en veiligheid, duidelijk behouden blijft.
Wat de handelsuitwisselingen betreft, toont de ervaring die is opgebouwd sinds de voorlopige toepassing van het akkoord ook aan dat de Canadese agrovoedingsimport marginaal blijft, terwijl de Europese normen onverkort van toepassing blijven.
De gevraagde waarborgen zijn geleidelijk geïntegreerd, waardoor vandaag de voorwaarden voor een probleemloze ratificatie zijn gecreëerd.
Een positieve economische impact voor Wallonië
Sinds de voorlopige inwerkingtreding van het CETA in 2017 zijn de handelsuitwisselingen tussen Wallonië en Canada gunstig geëvolueerd.
In 2024 vertoonde de Waalse handelsbalans een overschot van 64,8 miljoen euro. In de eerste helft van 2025 stegen de Waalse exporten naar Canada met 271,5%, mede gedragen door de farmaceutische sector.
Het akkoord vergemakkelijkt de toegang tot de Canadese markt, ondersteunt de Waalse bedrijven, in het bijzonder de kmo’s, en draagt bij tot de diversificatie van hun internationale afzetmogelijkheden.
Een akkoord dat aansluit bij de nieuwe geopolitieke context
In een internationale omgeving die gekenmerkt wordt door toenemende handelsspanningen, kwetsbaardere bevoorradingsketens en een terugkeer van protectionistisch beleid, wordt het beschikken over een stabiel handelskader met een betrouwbare partner zoals Canada steeds belangrijker.
Het CETA biedt de Waalse bedrijven een voorspelbare omgeving op basis van gemeenschappelijke regels en draagt bij tot een sterkere transatlantische verankering van Wallonië, terwijl de afhankelijkheid van meer onzekere markten wordt verminderd.
Een ratificatie die juridische zekerheid en perspectieven biedt
De ratificatie zal het mogelijk maken het akkoord duurzaam te verankeren en de bepalingen inzake investeringsbescherming volledig te activeren, wat een versterkte juridische zekerheid biedt aan de bedrijven.
Al lange tijd onderhoudt Wallonië nauwe banden met Canada, gebaseerd op een gemeenschappelijke geschiedenis en de gedeelde band met de Francofonie, wat dynamische culturele en economische uitwisselingen tussen beide regio’s bevordert.
Aan de vooravond van de ministeriële missie naar Québec en Ontario stuurt deze beslissing een duidelijk en krachtig signaal naar de Canadese partners: Wallonië wil zich volledig inschrijven in een duurzame economische relatie, gebaseerd op vertrouwen, juridische zekerheid en gedeelde strategische belangen.
De missie van de minister-president maakt deel uit van een strategie om de kansen die het CETA biedt concreet te benutten. Ze heeft als doel de positieve handelsresultaten om te zetten in duurzame industriële, wetenschappelijke en technologische partnerschappen, de Waalse kmo’s centraal te positioneren binnen toonaangevende Canadese ecosystemen, met name op het vlak van duurzame agrovoeding en luchtvaart, en een partnerschap te verstevigen met een economisch stabiel land met een veerkrachtige groei en sterk innovatievermogen, in een internationale context die gekenmerkt wordt door onzekerheid.